Media Punjab - head

Swh muhMmd
Swh muhMmd dw jnm ipMf vfwlw vIrm izlHw AMimRqsr ivKy (1780-1782) eI. ivc hoieAw[ ausdw Grwxw kw/I piVHAw-iliKAw Aqy auØØ`Gw sI[ auh zwq dw kurYSI sI Aqy &wlsw /Oj dy qop&wny dy iek jrnYl sulqwn mihmUd nwl ausdI irSqydwrI sI[ aus ƒ lwhOr drbwr Aqy &wlsw POj dIAW gqIivDIAW bwry cMgI qrHW jwxkwrI sI[ ikauNik auh ijs pRkwr dIAW sUcnwvW idMdw hY, auh kyvl suxIAW-suxweIAW g`lW nhIN lgdIAW[ ies vwr dy rcnw kwl bwry sIqw rwm kohlI dw ivcwr hY ik iesdI rcnw jUn 1846 qoN nvMbr 1846 ivc kIqI geI[ ies smyN AMgryjW ny pMjwb ivc Awpxy pYr pswrny SurU kr id`qy sn[ is`KW qy AMgryzW dw pihlw Xu`D 1845 eI. dy Aw&rI mhIny qoN SurU ho ky 10 PrvrI 1846 eI. ƒ sBrwvW ivKy hoeI lVweI nwl &qm ho igAw[ Swh muhMmd ny ies Xu`D dw vrxn krn qoN pihlW iesdy kwrnW dw ibAwn vI kIqw hY[ ies jMgnwmy dy 105 bMdW ivcoN 53 bMdW ivc ies Xu`D dy ipCokV bwry jwxkwrI dyx qoN bwAd Aqy auh mhwrwjw rxjIq isMG dy gOrv Aqy mihmw dw guxgwn krdw hY[ mhwrwxI ijMdW ƒ ausny iek bdlyKor rwxI dy rUp ivc pyS kIqw hY[ Swh muhMmd dI kwiv pRiqBw dw iek hor cmqkwr aus duAwrw vrqI geI srl Aqy TyT pMjwbI BwSw dy pRXog ivc idRStIgocr huMdw hY[

jMgnwmw isMGW qy iPrMgIAW


Swh muhMmd
jMgnwmw isMGW qy iPrMgIAW

1
A`vl hmd
1 jnwb A`lwh dI ƒ,
ijhVw kudrqI Kyl bxWvdw eI[
cOdW qbkW
2 dw nkS ingwr krky,
{rMgw rMg dy ByK rcWvdw eI[
s/W ipClIAW sB smyt lYNdw,
A`gy hor hI hor ivCWvdw eI[
Swh muhMmdw Es qoN sdw frIey,
bwdSwhW QIN BIK mMgwvdw eI[
1. mihmw[ 2. cOdW lok[

2
ieh qy jIAW ƒ pkV ky moh lYNdI
dunIAw vysvw dw r`Ky Bys mIAW[
sdw nhIN juAwnI qy AYS mwpy,
sdw nhIN jo bwl vrys mIAW[
sdw nhII jo dOlqW, PIl1 GyVy
sdw nhIN jy rwijAW dys mIAW[
Swh muhMmdw sdw nhIN rUp dunIAW,
sdw nhIN jy kwlVy kys mIAW[
1 hwQI[

3.
iek roz bfwly dy ivc bYTy,
clI Awx i/rMgI dI bwq AwhI[
swƒ AwiKAw hIry qy hor XwrW,
ijnHW nwl swfI mulwkwq AwhI[
rwzI bhuq rihMdy muslmwn ihMdU,
isr dohW dy auØØ`qy A/wq1 AwhI[
Swh muhMmdw ivc pMjwb dy jI
koeI nhIN sI dUsrI zwq AwhI[
1 ibpqw[

4.
eyhu j`g srwie muswi/rW dI,
eyQy zor vwly keI Awie gey[
iS`dwd, nmrUd i/raUn jyhy1
dwAvy bMinH &udwie khwie gey[
Akbr Swh jyhy Awie ivc id`lI,
PyrI vWg vxjwirAW pwie gey[
Swh muhMmdw rhygw r`b s`cw,
vwjy kUV dy keI vjwie gey[

1swmI qvwrI& dy zorwvr bwdSwh[

5.
mhWblI rxjIq isMG hoieAw pYdw,
nwL zor dy mul& invwie igAw[
mulqwn, kSmIr, ipSOr, cMbw,
jMmU, kWgVw kot Cufwie igAw[
iq`bq dys l`dwK qy cIn qoVIN,
is`kw Awpxy nwm clwie igAw[
Swh muhMmdw jwx pMcws brsW,
h`Cw r`j ky rwj kmwie igAw[

6.
jdoN hoey srkwr dy sws pUry,
jmHw hoey nI sB srdwr mIAW[
cyq isMG ƒ mwirAw kOr swihb1,
SurU hoeI drbwr qlvwr mIAW[
KVg isMG mhwrwj ny Fwh mwrI,
moieAw mu`F kdIm dw Xwr mIAW[
Swh muhMmdw AsW BI nwl mrnw,
swfw ieho sI kOl krwr mIAW[
1kMvr nOinhwl isMG[

7.
Ømyry bYiTAW ienHW ny &Un kIqw,
ieh qW Zrk jwvy drbwr mIAW[
ip`Cy swfy vI kOr nw rwj krsI,
AsIN mrWgy eys ƒ mwr mIAW[
nwh`k dw ienHW ny &Un kIqw
iehqW mrngy sB srdwr mIAW[
Swh muhMmdw DuroN qlvwr v`gI,
sØBy kql hoNdy vwro vwr mIAW[

8.
KVg isMG mhwrwj hoXw bhuq mWdw1
brs iek ip`Cy bs kwl hoieAw[
AweI mOq nw AtikAw iek GVI
cyq isMG dy Zm dy nwl moieAw[
kOr swihb mhwrwjy dI g`l sux ky,
zrw Zm dy nwl nw mUl roieAw[
Swh muhMmdw keIAW dy bMnHxy dw,
ivc kONsl dy kOr ƒ i/kr hoieAw[

1kmzor
9.
KVg isMG mhwrwjy ƒ cu`k ilAw,
vyKo swVny ƒ hux lY c`ly[
Drmrwie ƒ jwie ky &br hoeI,
kOr mwrny ƒ En dUq G`ly[
mwro mwr krdy dUq au`T dOVy,
jdoN hoey nI mOq dy Awie h`ly[
Swh muhMmdw dyK rzwie r`b dI,
aUDm isMG1 qy kOr dy sws c`ly[

1rwjw gulwb isMG dw v`fw pu`qr[

10.
iek dUq ny Awie ky izkr kIqw
plk ivc drvwzy dy AwieAw eI[
ijhVw DuroN drgwhoN sI hukm AwieAw,
dyKo Es ny &Ub bjwieAw eI[
AMdr qr/ hvylI dy qury jWdy
C`jw Fwih dohW au`qy pwieAw eI[
Swh muhMMmdw aUDm isMG QwieN moieAw,
kOr swihb jo shkdw AwieAw eI[

11.
A`T pihr lukwie ky r`iKE ny
idn dUjy rwxI cMd kOr AweI[
KVg isMG dw mUl dryZ nwhIN,
kOr swihb qweIN EQy rox AweI[
imRq hoieAw qy kro sskwr iesdw,
rwxI AwKdI , 'qusW ikauN dyr lweI?'
Swh muhMmdw roNdI ey cMd kOrW,
ijhdw moieAw puqR sohxw Syr sweIN[

12.
Syr isMG ƒ iksy jw &br id`qI,
ijhdw moieAw BqIjw Brwau Xwro[
En qurq vtwilEN kUc kIqw,
rwhIN AWvdw G`q vhIr Xwro!
jdoN Awx ky hoieAw lwhOr dw&l
A`KIN rovy pltdw nIr Xwro[
Swh muhMmdw lok idlbrI1 dyNdy,
cMd kOr hoeI idlgIr Xwro[
1DIrj[

13.
id`qy sMqrI cwr KlHwr corI[
hyr isMG AMdr A`j Awvxw jy[
qurq PUk dohy qusIN krwbInW1,
plk ivc hI mwr gvwvxw jy[
Syr isMG ƒ rwjy ny &br id`qI,
AMdr A`j hzUr nw jwvxw jy[
Swh muhMmdw Ajy nw zor qyrw,
qYƒ AsW hI AMq sdwvxw jy[
1bMdUkW[

14.
cMd kOr dI mMdI jo nzr dyKI,
dZybwzIAW hor bQyrIAW nI[
En qurq lwhOr QIN kUc kIqw,
bYTw jwie ky ivc mukyrIAW nI[
ip`Cy rwj bYTI rwxI cMd kOrW,
dyNdy Awie muswihb dlyrIAW nI[
Swh muhMmdw kOr nw jMmxw


15.
rwjy 1 lSkrW ivc slwh kIqI,
Syr isMG ƒ ikvyN sdweIey jI[
auh hY puqR srkwr dw /qy-jMgI2,
g`dI Es ƒ cwie bhweIey jI[
isMGW AwiKAw ‘rwjw jI! hukm qyrw,
ijs ƒ khyN so /qih bulweIey jI[
Swh mUhMmdw g`l jo mUMhoN k`FyN,
iesy vKq hI qurq mMgweIey jI[’
1.iDAwn isMG[ 2. bhwdr[

16.
bweIAW idnW dI rwjy1 ny leI ru&sq,
qr/ jMmU dI hoey nI kUc fyry[
Syr isMG qweIN ilK G`lI ic`TI,
mYN qW r/U kr C`fy nI kMm qyry[
DONsw mwr ky phuMc lwhOr jldI,
A`goN Awie imlsn qYƒ sB byVy[
Swh muhMmdw imlxgy sB A/sr,
ijs vylVy Sihr dy jwieN nyVy[
rwjw iDAwn isMG[

17.
hyr isMG ny rwjy dw &q pVH ky
GOjW qurq lwhOr ƒ G`lIAW nI[
GoVy ihxkdy qy mwrU2 v`jdy nI
DUVW au`f ky Gtw ho c`lIAW nI[
Awvy bu`DU dy pws nI lwey fyry,
POjW l`QIAW Awx iek`lIAW nI[
Swh muhMmdw Awx jW rQ phuMcy,
g`lW Sihr lwhOr ivc c`lIAW nI[
POjI vwjy[

18.
Syr isMG iPr bu`DU dy AwivE jI,
kr qurm1 lwhOr v`l DwieAw eI[
PlHy pVqlW dy A`goN pwV ky jI,
Syr isMG ƒ qurq lMGwieAw eI[
Es blI Sihzwdy dw qyj BwrI,
ijs iklHy ƒ morcw lwieAw eI[
Swh muhMmdw hwr ky ivcilAW ny
Syr isMG ƒ q&q ibTwieAw eI[
vwjw[

19.
hyr isMG g`dI au`qy Awx bYTw,
rwxI kYd kr ky iklHy ivc pweI[
Gr bYiTAW r`b ny rwj id`qw,
auh qW m`l bYTw swrI pwqSwhI[
brs hoieAw jd ausƒ kYd hoieAw,
rwxI idl dy ivKy so ij`c AwhI[
Swh muhMmdw mwr ky cMd kOrW,
Syr isMG ny gloN blwie1 lwhI[
ibpdw[

20.
Syr isMG ƒ r`b ny rwj id`qw,
ilAw Koih lwhOr jo rwxIAW QIN[
sMDwvwlIAW ijhI nw iksy kIqI,
jw ky pu`C lY rwh pDwxIAW1 QIN[
mØuV ky Pyr AjIq isMG lweI bwzI,
pYdw hoieAw sI Asl svwxIAW QIN[
Swh muhMmdw jMimAw AlI Akbr,
AWdw Qwp ƒ kwilAW pwxIAW QIN[

21.
ijnHW go`lIAW ny mwrI cMd kOrW,
aunHW qweIN hzUr cw s`idAw eI[
Syr isMG ny bu`Gy ƒ hukm kIqw,
EnHW ikilHEN bwhr cw k`iFAw eI[
rwjy isMGW dw iglw imtwvxy ƒ,
n`k kMn cw EnHW dw v`iFAw eI[
Swh muhMmdw lwih ky sB zyvr
kwlw mUMh krky Pyr C`ifAw eI[

22.
brs hoieAw jW hwzrI lYx bdly,
fyrw Swh iblwvl lgWvdw eI[
AjIq isMG gu`JI krwbIn1 lY ky,
Syr isMG ƒ Awx idKWvdw eI[
if`TI jdoN Sihzwdy dI nzr mYlI,
jldI nwl cw klw dbWvdw eI[
Swh muhMmdw izmIN qy ipAw PVky,
qygw mwr ky sIs aufWvdw eI[
bMdUk[

23.
lihxw isMG jo bwZ dI qr/ AwieAw,
A`gy kOr1 jo hom krWvdw eI[
lihxw isMG dI mYlI jo nzr dyKI,
A`goN vwsqw r`b dw pWvdw eI[
‘mYN qW krWgw bwbw jI! tihl qyrI’,
h`Q joV ky sIs invWvdw eI[
Swh muhMmdw Es nw iek mMnI,
qyg mwr ky sIs lY AWvdw eI[

24.
Syr isMG pRqwp isMG mwr ky jI,
sMDwvwlIey Sihr ƒ au`T Dwey[
rwjw1 imilAw qW ikhw AjIq isMG ny,
‘Syr isMG ƒ mwr ky AsIN Awey[’
g`lIN lwie ky qy iklHy ivc AWdw,
kYsy Akl dy aunHW ny pyc pwey[
‘ikQy mwrI sI rwjw jI! cMd kOrW’
Swh muhMmdw pu`Cxy aunHW cwhy[
iDAwn isMG[

25.
gurmuK isMG igAwnI ny miq id`qI,
‘qusW ieh ikauN jINvdw C`ifAw eI[’
ØgroN mihr GsItw BI boilAw eI,
A`goN suKn1 slwhI ny kMiFAw eI[
iek AVdlI ny krwbIn mwrI,
{r`sw Aws-aumYd dw v`iFAw eI[
Swh muhMmdw izmIN ’qy ipAw qV/y
dlIp isMG qweIN qurq s`idAw eI[
bcn[

26.
pihlW rwjy1 dy KUn dw lwie it`kw,
ip`CoN id`qIAW s`q pRd`Kxw eI[
‘qyry vwsqy hoey nI sB kwry,
A`gy swihb s`cy qYƒ r`Kxw eI[
swƒ GVI dI kuJ aumYd nwhIN
A`j rwq pRswd ikn c`Kxw eI[
qyrI vl jo krygw nzr mYlI,
Swh muhMmdw rhygw s`Kx eI[’
1. rwjw iDAwn isMG[

27.
hIrw isMG ƒ rwjy dI &br hoeI,
sUbydwrW ƒ s`d ky qurq ciVHAw[
DONsw mwr k phuqw lwhOr jldI,
gu`sy nwl sI Sihr dy ivc viVAw[
rwjpUq auh fogrw KUb cMgw,
sMDwvwlIAW dy nwl &Ub liVAw[
Swh muhMmdw AjIq isMG muieAw l`Dw,
lihxw isMG jo jINvdw Awie PiVAw[

29.
dohW isMGW qoN bhuq sUrm`q1 hoeI[
KMfw ivc drbwr vwie gey[
iDAwn isMG nw iksy ƒ vDx dyNdw,
swry mulk dI klh imtwie gey[
rwjw krdw sI mulk dI bwdSwhI,
ip`Cy rihMidAW ƒ vKq pwie gey[
Swh muhMmdw mwr ky muey dovyN
cMgy sUrmy h`Q idKwie gey[
bhwdrI[

30.
ip`CoN Awx ky sBnW ƒ i/kr hoieAw,
socIN peyN nI sB isrdwr mIAW[
A`gy rwj AwieAw h`Q buriCAW dy,
peI KVkdI in`q qlvwr mIAW[
g`dI vwilAW ƒ nhIN bihx dyNdy,
hor kOx iks dy pwxIhwr mIAW[
Swh muhMmdw hoeI hux mOq ssqI,
&wlI nhIN jwxw koeI vwr mIAW[

31.
lihxw isMG isrdwr mjITIAw sI,
v`fw kAl dw kot kmwl mIAW[
mhWblI isrdwr sI pMQ ivcoN,
if`TI bxI kucIlxI1 cwl mIAW[
idl Awpxy bYT ivcwr krdw,
eyQy keIAW dy hoxgy kwl mIAW[
Swh muhMmdw qur igAw qIrQW ƒ,
swrw C`f ky dMg idvwl2 mIAW[
1. BYVI[ 2. swz swmwn[

32.
dlIp isMG g`dI au`qy rhy bYTw,
hIrw isMG jo rwj kmWvdw eI[
j`lHw Esdw &ws vzIr hY sI,
&wqr ivc nw iksy ƒ ilAWvdw eI[
AMdr bwhr srkwr ƒ ipAw GUry
khy kuJ qy kuJ kmWvdw eI[
Swh muhMmdw pMQ ƒ du`K dyNdw,
hIrw isMG dw nwm krWvdw eI[

33.
isMGW iliKAw &q sucyq isMG ƒ,
burw krnhwrw j`lHw TIkdw eI[
‘jldI phuMc vzIr bxw leIey,
qYƒ Kwlsw pieAw aufIkdw eI[’
Aksr rwj ipAwry nI rwijAW ƒ,
hIrw isMG qW puqR SrIk dw eI[
Swh muhMmdw j`lHy dw n`k v`Fo,
jwie B`jy nw mwirAw lIkdw eI[

34.
ies vylVy rwjy ny &q piVHAw,
jwmy ivc nw mUl smWvdw eI[
v`gw q`g1 lwhOr ƒ AsW jwxw,
fyry kwTIAW cwie pvWvdw eI[
mMjI kwkVI /Oj auqwr swrI[
bweI AwdmI nwl lY AWvdw eI[
Swh muhMmdw Aw lwhOr phuMcw,
mIAW mIr fyrw Awx lWvdw eI[

35.
hIrw isMG ƒ rwjy dI &br hoeI,
sBy pVqlW 1 qurq lpytIAW nI[
isMGW AwiKAw, ‘rwjw jI! jwE muV ky,
POjW rihMdIAW nhIN smytIAW nI[’
is`Ko! jIauNdy jwx muhwl jMmU’,
qwAny dyx rwjpUqW dIAW bytIAW nI[
‘Swh muhMmdw AwieAw vzIrI lY ky’,
AwKx sB phwV fumytIAW nI[

36.
qopW joV ky pVqlW nwl lY ky,
cwcy sky auqy hIrw isMG cVHdw[
jdoN /Oj ny G`iqAw Awx Gyrw,
KMfw swr1 dw iK`c ky h`Q PVdw[
BIm isMG qy kysrI isMG swhvyN,
lY ky dohW ƒ ktk2 dy ivc vVdw[
Swh muhMmdw it`ky dI lwj r`KI,
m`Qy swmHxy hoie ky KUb lVdw[
1.lohw[ 2./Oj

37.
isMG j`lHy dy h`Q qoN qMg Awey,
idlW ivc kcIcIAW KWvdy nI[
A`gy s`q qy A`T sI qlb swrI,
bwrW zor dy nwl krWvdy nI[
keI AwKdy dyie ienwm sgvW,
lY buqkIAW1 gly cw pWvdy nI[
Swh muhMmdw j`lHy dy mrny ƒ,
p`c kONslI cwie bxWvdy nI[
sony dI ASr/ jo s`q rupey dI sI[
38.
hoieAw hukm jo bhuq mhwvqW ƒ,
hOdy suieny dy cwie ksWvdy nI[
qr/ jMmU dI dyie mroV c`ly,
swƒ Awie ky isMG mnWvdy nI[
Gyry Ajl1 dy Akl nw zrw AweI,
burw Awpxw Awp krWvdy nI[
Swh muhMmdw isMG lY imly qopW,
A`goN goilAW nwl aufWvdy nI[
mOq[

39.
hIrw isMG qo j`lHy ƒ mwr ky jI,
jvwhr isMG vzIr bxwieE ny[
qr/ jMmU dI mUMh mroV c`ly,
rwhIN Sor &rUd mcwieE ny[
EQoN rwj gulwb isMG bMinH AWdw,
kYNTy Pyr lY ky glIN pwieE ny[
Swh muhMmdw AsW hux kVy lYxy,
jvwhr isMG ƒ AwK suxwieE ny[

40.
kyhw briCAW Awx hnyr pwieAw,
ijhVw bhy g`dI auhƒ mwr lYNdy[
kYNTy kVy ienwm rupey bwrW,
kdy pMj qy s`q nw cwr lYNdy[
keI qury nI iklHy dI lu`t au`qy,
keI Sihr dy lu`t bjwr lYNdy[
Swh muhMmdw cVHy mJYl BweIey,
pYsw qlb dw nwl pYzwr1 lYNdy[
ju`qI, Bwv zor nwl[

41.
ip`Cy iek srkwr dy Kyf ivclI1,
peI in`q hoNdI mwro mwr mIAW[
isMGW mwr srdwrW dw nws kIw
sBo kql hoey vwro vw;r mIAW[
isr ’qy /Oj dy koeI nw irhw kuMfw,
hoieAw Suqr2 ijauN bwJ muhwr mIAW[
Swh muhMmdw iPrn srdwr lukdy,
BUq mMflIó hoeI iqAwr mIAW[
&rwb hoeI[ 2. aUNT[ ó. BUqrI POj[

42.
jvwhr isMG dy au`qy nI cVHy swry,
m`Qw KUnIAW vWgUM cw v`itE ny[
frdw Bwxjy ƒ lY ky imlx AwieAw,
A`goN nwl sMgInW dy P`itE ny[
sIKW nwl auVuMb ky PIl1 au`qy,
k`F hOidEN izmIN qy s`itE ny[
Swh muhMmdw vwsqy pWvdy dw,
isr nwl qlvwb dy k`itE ny[
hwQI[

43.
rwxI kYd knwq dy ivc kIqI,
‘iks ƒ roie ky peI frwvnI hYN?
qyrw kOx hmwieqI suxn vwlw,
ijƒ pwie ky vYx suxwvxI hYN?
kyhVy bwdSwh dw bytw moieAw swQoN,
jYNdy fUMGVy vYx qUM pWvnI hYN?
Swh muhMmdw dyhu ienwm sgoN,
swfy zor qUM rwj kmWvnI hYN[’

44.
peI JUrdI ey rwxI ijMd kOrW,
ikQoN k`FW mYN klgIAW inq qoVy1[
mØyry swhmxy koihAW ny vIr myrw,
jYNdI qwibAw l`K hzwr GoVy[
ik`QoN k`FW mYN dys iPrMgIAW dw,
koeI hovy jo ienHW dw grb qoVy[
Swh muhMmdw Es QoN jwn vwrW,
jvwhr isMG dw vYr jy koeI moVy[
zMjIrdwr kYNTw[

45.
mYƒ Awx cu/yirEN GUrdy nI,
lYNdy mu/q ienwm rupey bwrW[
j`tI hovW qy krW pMjwb rMfI,
swry mulk dy ivc cw iCVn vwrW[
C`fW nhIN pMjwb dy vVn jogy,
sxy v`ifAW A/srW jmWdwrW[
pey rulngy ivc prdys murdy,
Swh muhMmdw mwrnI AYsI mwrW[

46.
ijnHW koih ky mwirAw vIr myrw,
mYN qW KohWgI aunHW dIAW juMfIAW nI[
DWkW pYx ivlwieqIN dys swry,
pwvW b`kry vWg cw vMfIAW nI[
cUVy lihxgy bhuq suhwgxW dy,
n`Q cONk qy vwlIAW fMfIAW nI[
Swh muhMmdw pYxgy vYx fUMGy,
jdoN hox pMjwbxW rMfIAW nI[

47.
ArzI ilKI iPrMgI ƒ kuMj goSy1,
pihlW AwpxI suK AnMd vwrI[
‘qyry v`l mYN /OjW ƒ qornI hW,
K`ty krIN qUM ienHW dy dMd vwrI[
pihlW Awpxw zor qUM sB lwvIN,
ipCoN krWgI Krc mYN bMd vwrI[
Swh muhMmdw Pyr nw Awaux muV ky,
mYƒ eyqnI bwq psMd vwrI[’

48.
‘pihly pwr dw mUlk qUM m`l swfw,
Awpy Kwie gu`sw qYQIN AwvnIgy[
soeI lVngy hox by&br ijhVy,
m`Qw kdI srdwr nw fwhvnIgy[
eysy vwsqy POj mYN pwV C`fI,
keI BWj AcwxkI pwvnIgy[
Swh muhMmdw lwt jI! ktk1 qyry,
myry gloN qgwdVy lwhvnIgy[’
POj[

49.
nMdn kMpnI swihb ikqwb if`TI,
ienHW lwtW ivcoN kOx lVygw jI[
tuMfy lwt1 ny cuikAw Awx bIVw,
‘hmIN jwie ky SI& so AVygw jI[
GVI qIn mYN jwie lwhOr mwrW,
AYsI bwq myN /rk nw pVygw jI[
Swh muhMmw PgxoN qyrHvIN ƒ,
swihb jwie lwhOr ivc vVygw jI[’
lwrf hwrifMg[

50.
‘v`jI qurm qMbUr krnwie1 SuqrI,
qMbU bYrkW2 lwl inSwn mIAW[
koql pwlkI b`GIAW qop&wny,
dUrbIn jMgI swiebwn2 mIAW[
ciVHAw nMdnoN lwt auTwie bIVw,
fyrw pWvdw ivc mYdwn mIAW[
Swh muhMmdw goirAW CyV CyVI,
mulk pwr dw m`ilAw Awn mIAW[
vwjw qurI[ 2. v`fy cMdoey[

51.
PrWsIsW1 ƒ AMdroN hukm hoieAw,
‘qusIN jwho KW qr/ kSmIr ƒ jI[’
EnHW r`b dw vwsqw pwieAw sI
‘mweI! PVI nw iksy qksIr ƒ jI[
pwroN mulk m`l ilAw iPrMgIAW ny
AsIN mwrWgy Es bypIr ƒ jI[
Swh muhMmdw Awey nI hor pirEN,,
AsIN f`kxw Es vhIr ƒ jI[’
XUrpInW dI isKlweI hoeI Kws POj[

52.
mweI AwiKAw, ‘sBy cVH jwx POjW,
bUhy Sihr dy rihx nw s`Kxy jI[
muslmwnIAW pVqlW1 rihx ieQy,
GoV cVHy nwhIN pws r`Kxy jI[
kMTy klgIAW vwlVy hox A`gy,
mohry hor grIb nw D`kxy jI[
Swh muhMmdw ijnHW dI qlb qyrW,
mzy iqnHW lVweI dy c`Kxy jI[’
pltnW[

53.
swry pMQ ƒ s`d ky kihx l`gI
‘mYQoN gey KzwnVy inKu`t1 vwrI[
jmnw qIk jo ipAw hY mulK suM\w,
Kwvo dys iPrMgI dw lut vwrI[
mwro Sihr proz pur luidhwxw,
suto CwvxI Es dI pu`t swrI[
Swh muhMmdw lE ielwm mYQoN,
kYNTy kVy mYN dyvWgI su`t vwrI[’
mu`k gey[

54.
isMGW AwiKAw, ‘lVWgy hoie toty,
swƒ &br ByjIN idny rwq mweI[
myrI nOkrI ivc n /rk krIey,
BwvyN KUh G`qIN BwvyN Kwq mweI[’
isMGW BoilAW mUl nw shI kIqw
gu`Jw krn l`gI swfw Gwq1 mweI[
Swh muhMmdw Ajy nw jwixE ny
&wlI copVI peI jy pRwq mweI[
ibnws[

55.
id`qI mweI ny jdoN idlbrI1 BwrI
isMG bYTy nI hoie sucyq mIAW[
s`cy swihb dy h`Q nI sB g`lW,
iksy hwr d`qw iksy jyq2 mIAW[
iek l`K bytw svw l`K poqw,
rwvx mwirAw Gry dy Byq mIAW[
Swh muhMmdw jwxdw j`g swrw
koeI sUrmy Awvxgy Kyqó. mIAW[
Drvwsw[ 2. /qih[ ó. jMg dw mYdwn[

56.
isMGW swirAW bYiT gurmqw kIqw,
‘c`lo huxy iPrMgI ƒ mwrIey jI[
iek vwr jy swhmxy hoie swfy,
iek GVI ivc mwr auKwVIey jI[
bIr isMG jyhy AsIN nhIN C`fy,
AsIN kws qoN Es qoN hwrIey jI[
Swh muhMmdw mwr ky luidhwxw,
/OjW id`lI dy ivc auqwrIey jI[’

57.
‘zbq krWgy mwl iPrMgIAW dw,
lut ilAwvWgy dOlqW borIAW nI[
Pyr vVWgy aunHW dy sqrKwny1,
bMnH ilAwvWgy swrIAW gorIAW nI[
kwbl ivc pTwx ijauN AlI Akbr,
mwr v`F ky kIqIAW porIAW nI[
Swh muhMmdw lvWgy Pyr kYNTy,
iq`lydwr jo rySmI forIAW nI[’
rxvws[

58.
DONsw v`ijAw kUc dw hukm hoieAw
cVHy sUrmy isMG dlyr mIAW[
cVHy puqR srdwrW dy CYl bWky,
jYsy byilEN inkldy Syr mIAW[
cVHy sB mJYl duAwbIey jI
ijnHW iklHy invwey sI Fyr mIAW[
Swh muhMmdw qury jMbUrKwny1,
hoieAw hukm nw lwvdy dyr mIAW[
CotIAW qopW vwly[

59.
SXwm isMG isrdwr ny kUc kIqw,
jlHy vwlIey bxq bxWvdy nI[
Awhy hor phwV dy sB rwjy,
ijhVy qyZ dy DnI khWvdy nI[
cVHy sB isrdwr mjITIey jI,
sMDwvwlIey kwTIAW pWvdy nI[
Swh muhMmdw cVHI Akwl rjbx1,
KMfyswr dy iskl krWvdy nI[
rYjmMt[

60.
mzhr AlI qy mwKy KW kUc kIqw,
qopW Sihr QIN bwhr inkwlIAW nI[
byVw1 ciVHAw sulqwn mhmUd vwlw,
qopW hor iemwm Swh vwlIAW nI[
ielwhI b&S ptolIey mWj ky jI,
DUp dyie ky q&q bhwlIAW nI[
Swh muhMmdw AYsIAW iskl1 hoeIAW,
ibjlI vWgurW dyx idKwlIAW nI[
POjI dsqw[

61.
sux ky &br i/rMgI dI cVHy swry
POjW hoie ibmohrIAW1 auT qurIAW[
Pyr vwr ku vwr nw iksy if`Tw,
iek dUjy dy ipCy l`g qurIAW[
A`gy qopW dy DnI vI hYn gory
‘vMgW pihn ky bYTIAW nWih kuVIAW[
Swh muhMmdw vrj nw jWidAW ƒ,
/OjW hoie muhqwxIAW2 kdoN muVIAW[
1. bymuhwr[ 2. mUMh zor[

62.
cVHy Sihr lwhOr QIN mwr DONsw,
sBy grb hMkwr dy nwl qurdy[
qury dohW dirAwvW qy nhIN Atky,
p`qx lMGy nI jwie proz pur dy[
A`gy CyVnw nhIN iPrMgIAW ƒ,
duhW iDrW dy rulxgy bhuq murdy[
Swh muhMmdw B`jxw rxoN BwrI,
ju`ty sUrmy AwK qUM kdoN muVdy[

63.
òl`gI Dmk BwrI ihMdusqwn AMdr,
id`lI Awgry hWsI ihswr mIAW[
bIkwnyr gulnyr Btnyr jY pur,
peIAW BwjVW jmnw QoN pwr mIAW[
cVHI sB pMjwb dI bwdSwhI,
nhIN dlW dw AMq Sumwr mIAW[
Swh muhMmdw iksy nw Atkxw eIN,
isMG lYxgy id`lI ƒ mwr mIAW[


64.
ArzI ilKI iPrMgIAW Kwlsy ƒ,
‘qusIN kws ƒ jMg mcwvdy ho[
mhwrwjy dy nwl sI nymñ swfw,
qusIN su`qIAW klW jgWvdy ho[
keI l`K rupey lY jwE swQoN,
dyeIey hor jo qusIN PurmWvdy ho[
Swh muhMmdw AsW nw mUl lVnw,
qusIN zor ikauN eyqnw lwvdy ho[’
sMDInwmw[

65.
isMGW iliKAw Kq iPrMgIAW ƒ,
‘qYƒ mwrWgy AsIN vMgwr ky jI[
swƒ nhIN rupeIAW dI loV kweI,
BwvyN dyhu KW Fyr auswr ky jI[
auho pMQ qyry auqy Awx ciVHAw,
jyVw AwieAw sI jMmU ƒ mwr ky jI[
Swh muhMmdw swmHxy fwh qopW,
sUry k`F mYdwn inqwr ky jI[’

66.
pYNcWñ iliKAw swrIAW pVqlW ƒ,
swfI A`j hY v`fI cVHMq mIAW[
bIr isMG ny mwirAw fwih qopW,
nhII C`ifAw swD qy sMq mIAW[
mwry AsIN cu/yry dy iklHy Bwry,
AsW mwirAw ku`lU ButMq mIAW[
Swh muhMmdw g`l qW soeI hoxI
jyhVI krygw Kwlsw pMQ mIAW[
POjI AwgU[

67.
dUrbIn AMgryz ny h`Q lY ky
kIqw /Oj dw sB Sumwr mIAW[
ijnHIN QwvIN sI jmHW bwrUd&wny,
kIqy sB mwlUm hzwr mIAW[
dwrU vMifAw jMgIAW sUirAW ƒ
do do boqlW kY/ñ &umwr mIAW[
Swh muhMmdw pI Srwb gory,
hoey jMg ƒ qurq iqAwr mIAW[
Srwb[

68.
iek ipMf dw nwm jo mudkI sI,
EQy BrI sI pwxI dI K`f mIAW[
GoV-cVHy qy nvyN AkwlIey jI,
JMfy dyNvdy A`gy jwie g`f mIAW[
qopW c`lIAW ktk i/rMgIAW dw,
goly qoVdy mws qy h`f mIAW[
Swh muhMmdw ipCWh ƒ auiT n`sy,
qopW sB Awey EQy C`f mIAW[

69.
fyry Awx ky sBy slwh krdy,
AYqvwr AsIN KMfw PVWgy jI[
qyj isMGñ dI vfI aufIk swƒ,
auhdy Awey bZYr nw lVWgy jI[
srPwò jwn dw nhIN jy mUl krnw,
jdoN ivc mYdwn dy AVWgy jI[
Swh muhMmdw iek dUM iek ho ky,
fyry cl i/rMgI dy vVWgy jI[
sYnwpqI[ ò. b`cq[

70.
qyj isMG jo lSkrIN Awx viVAw,
hu`dydwr sBy auQy AWvdy nI[
hukm hovy qW qyZ auTwie leIey,
pey isMG klIlIAWô KWvdy nI[
kUMjW nzr AweIAW bwzW Bu`iKAW ƒ,
cotW kYsIAW dyK clWvdy nI[
Swh muhMmdw Es QIN hukm lY ky,
h`lw krn dI ivauNq bxWvdy nI[

71.
PyrU Sihr dy hyT jw Kyq ru`Dy,
qopW c`lIAW nI vWgU qoiVAW dy[
isMG sUrmy Awx mYdwn l`Qy,
gMjñ lwh su`ty EnHW goirAW dy[
tuMfy lwt ny AMq ƒ Kwie gu`sw,
Pyr id`qy nI l`K FMfoirAW dy[
Swh muhMmdw rMif ibTwie nMdn,
isMG jwx s`By nwl zoirAW dy[
Fyr[

72.
hukm lwt kIqw lSkr Awpxy ƒ,
‘qusW lwj AMgryz dI r`KxI jI[
isMGW mwr ky ktk mukwie id`qy,
ihMdusqwnI qy pUrbI d`KxI jI[
nMdnñ twpUAW ivc kurlwt hoieAw,
kursI cwr hzwr hY s`KxI jI[
Swh muhMmdw krnI pMjwb &wlI,
r`q isMG ispwhI dI c`KxI jI[
lMfn[

73.
hoieAw hukm AMgryj dw qurq jldI,
qopW mwrIAW nIr dy Awie v`ly[
PUk su`tIAW swrIAW my&zInWñ,
isMG au`f ky p`qRw hoie c`ly[
COldwrIAW, qMbUAW C`f dOVy,
koeI cIz nw leI ey bMnH p`ly[
EVk ilAw mYdwn i/rMgIAW ny,
Swh muhMmdw rxoN nw mUl h`ly[
SsqR Gr[

74.
EDroN Awp iPrMgI ƒ BWj AweI,
dOVy jwx gory id`qI kMfñ mIAW[
c`ly qopKwny swry byiVAW dy,
ØmgroN hoeI bMdUkW dI PMf mIAW[
iknHy jwie ky lwt ƒ &br id`qI,
‘nMdn hoie bYTI qyrI rMf mIAW[
Swh muhMmdw dyK mYdwn jw ky,
ruldI goirAW dI EQy JMfò mIAW[’
ip`T[ ò.rofy isr[

75.
phwVw isMG sI Xwr iPrMgIAW dw,
isMGW nwl sI Esdw ZYr-swlIñ[
ip`CoN B`j ky lwt ƒ jwie imilAw,
g`l jwie d`sI swrI Byq vwlI[
‘auQoN ho igAw hrn hY Kwlsw jI,
cOdW h`QW dI mwr ky jwx CwlI[
Swh muhMmdw sWB lY isly&wnyò,
C`f gey nI isMG mYdwn &wlI[’
Axbx[ ò. Asly dw BMfwr[

76.
ØmuV ky Pyr iPrMgIAW zor pwieAw,
lwtWdwr goly EQy Awx Cu`ty[
aufI rvwlñ qy cwdrW kVkIAW nI,
kYroN pWfvW dy jYsy bwx Cu`ty[
jdoN ifTy nI h`Q iPrMgIAW dy,
auQy keIAW dy Awx-pRwx Cu`ty[
Swh muhMmdw iek sO qyeI qopW,
qoSyKwny iPrMgIAW Awx lu`ty[
ñ. DUV

77.
qdoN ipAw hrwsñ qy krn g`lW,
muMfy GoV-cVHy nvyN Cokry jI[
A`DI rwq ƒ au`T ky iKsk qurIey
ikQoN pey gory swƒ Epry jI[
vwhI krdy qy rotIAW KUb KWdy,
AsIN ijnHW dy pu`qr qy poqry jI[
Swh muhMmdw KUhW qy imlK vwly,
AsIN d`b ky lvWgy joqry jI[

78.
ijhVy jINvdy rhy so pey socIN,
hoey Bu`K dy nwl zhIr1mIAW[
bury ijMn ho ky swƒ pey gory,
AsIN jwxdy sW koeI kIr mIAW[
AsW Sihd dy vwsqy h`Q pwieAw,
A`goN fumxw iCVy mKIr2mIAW[
Swh muhMmdw rwh nw koeI l`By,
ijQy clIey G`q vhIr mIAW[
duKI, inFwl[ 2. C`qw[

79.
GroN gey iPrMgI ƒ mwrny ƒ,
byVy qopW dy sB muhwieñ Awey[
CyV AwPqW ƒ mgr lwieE ny,
sgoN Awpxw Awp gvwie Awey[
suKI vsdw Sihr lwhOr swrw,
sgoN kuMjIAW h`Q PVwie Awey[
Swh muhMmdw kihMdy ny lok isMG jI,
‘qusIN cMgIAW pUrIAW pwie Awey[’
Kuhw ky[

80.
GrIN jwie ky Pyr Arwm kIqw,
iksy rwq iksy duie rwq mIAW[
ip`CoN Pyr isrdwrW ny s`d Byjy,
jo koeI isMG ispwhI dI zwq mIAW[
‘ikQy lukogy jwie ky Kwlsw jI,
d`sy KolH ky Asl dI bwq mIAW[’
Swh muhMmdw Pyr iek`T hoieAw,
l`gI cWdnI Avr knwq mIAW[

81.
kMFy pwr dy jmHW ju hoie fyry,
nOkr ievyN dy GrIN nw imlx jwxy[
fyry Awx ky bhuq ivrlwp hoieAw,
hoeIAW buqkIAW bMd qy ivkx dwxy[
ChIAW k`F ky morcIN jwie bYTy,
fyrIN Awx ky Pyr pRswd Kwxy[
Swh muhMmdw sBy mwlUm kIqI,
kIkUM hoeI sI d`s KW luidhwxy[

82.
isrdwr rxjoD isMG POj lY ky,
Øm`dd lwfUey vwlyñ dI c`ilAw jy[
auhdy sB kbIly sI kYd hoey,
koeI lwt2iPrMgI ny G`ilAw jy[
ienHW jwie KyhIAW bMdW3swrIAW nI,
auhdw zor nw iksy ny J`ilAw jy[
Swh muhMmdw CwvxI PUk id`qI,
ivcoN jIau iPrMgI dw h`ilAw jy[
AjIq isMG[ 2. sr hYrI simQ[ 3. kYdW[

83.
cwr pVqlW lY myvw isMG AwieAw,
isMG Awpxy h`Q hiQAwr lYNdy[
ienHW bhuq iPrMgI dI /OYj mwrI,
lu`tW BwrIAW bwJ-Sumwr1lYNdy[
qopW, Suqr hwQI aUT, rQ, g`fy,
fyry Awpxy isMG auqwr lYNdy[
Swh muhMmdw isMG jy zor krdy,
BwvyN luidhwxw qdoN mwr lYNdy[
1 byihswb[

84.
muhkm dIn srdwr ƒ ilKI ArzI,
‘qusW rsd lu`ty cMgy Swn dy jI[
dyhu Byj aurwr sB kwr&wny,
AsIN r`KWgy nwl rmwn2dy jI[
qYƒ A`j hzUr QIN /qih AweI,
&brW aufIAW ivc jhwn dy jI[’
Swh muhMmdw vYrI ƒ jwx hwzr,
sdw r`KIey ivc iDAwn dy jI[
2 Awrwm[


85.
s`T kohW dw pMD sI luidhwxw,
rwqo rwq kIqI tuMfy dOV mIAW[
auh BI lu`itAw lwt ny Awx fyrw,
qopW sB KohIAW kIqI rOV1mIAW[
J`lI AbUqvyl dIAW pVqlW ny
A`DI GVI lVweI dI sOV mIAW[
Swh muhMmdw isMG lutwie fyrw,
kr Awey nI qR`tIAW cOV2mIAW[
1.rVw mYdwn[ 2. burw hwl[

86.
piIly h`ilEN isMG jo inkl n`Ty,
pey AauJVIN, AauJVIN1jWvdy nI[
lIVy gey swry rhI iek kuVqI,
bwhW ih`k dy nwl lgWvdy nI[
AgoN lok lVweI dI g`l pu`Cx,
jIB hoTW qy Pyr idKWvdy nI[
Swh muhMmdw Awie ky GridAW qoN,
nvyN kpVy hor isvWvdy nIN[
1ibnw rwhoN[

87.
kihMdy, ‘jIauNidAW Pyr nw kdI jwxw
mUMh l`gxw nhIN cMfwl dy jI[
ikqy jwie ky cwr idn k`t AweIey,
FUMfx AwvxIgy swfy nwl dy jI[’
qusW AwKxw ‘mr igAw luidhwxy,
AsIN iPrdy hW FU`fdy Bwldy jI[’
Swh muhMmdw rhy hiQAwr EQy,
lIVy nhIN Awey swfy nwl dy jI[

88.
ip`CoN bYT srdwrW gurmqw kIqw,
koeI Akl dw kro ielwj Xwro[
PyV1buriCAW qI swfy pyS AweI
p`gW dwVHIAW dI r`Ko lwj Xwro[
mu`T mItI sI eys pMjwb dI jI,
ienHW KolH id`qw swrw pwj Xwro[
Swh muhMmdw mwr ky mro eyQy,
kdy rwj nw hoie muhqwj2Xwro[
1.shyV[ 2. ADIn, gulwm[

89.
qIjI vwr llkwr ky pey gory,
vylyñ Pzr dy hoieAw qMbUr mIAW[
k`s leIAW jo isMGW ny qurq kmrW,
kwiem jMg ƒ hoie zrUr mIAW[
pihlW bWivEN2Awx ky zor id`qw,
ipAw dlW dy ivc /qUr mIAW[
Swh muhMmdw dOV ky jwx ikQy,
ieQoN Sihr lwhOr hY dUr mIAW[
svyry[ 2. K`ibEN[

90.
AweIAW pVqlW bIV ky qop&wny,
A`goN isMGW ny pwsVy qoV su`ty[
mwKy &W qy myvw isMG hoey is`Dy,
h`ly iqMn iPrMgI dy moV su`ty[
isAwm isMG srdwr AtwrI vwly,
mwr SsqRIN joV ivCoV su`ty[
Swh muhMmdw isMGW ny goirAW dy,
vW| inMbuAW lhU incoV su`ty[

91.
pey QWivEN Awx ky Pyr gory[
PrWsIsñ qy ijQy sI cwr-XwrI[
kuMfl G`iqAw vWg kmwn goSy,
bxI Awx srdwrW ƒ ibpq BwrI[
qyrw isMG srdwr pul v`F id`qw,
GrIN n`s nw jwie ieh /Oj swrI[
Swh muhMmdw mrn ShId ho ky,
Aqy jwn nw krngy mUl ipAwrI[
POjW dy nW[

92.
jMg ihMd pMjwb dw hox l`gw,
dovyN pwdSwhI POjW BwrIAW nI[
A`j hovy srkwrñ qW mu`l pwvy,
ijhVIAW &wlsy ny qygW mwrIAW nI[
GoVy AwdmI goilAW nwl au`fx,
hwQI FihMdy sxy AMbwrIAW nI[
Swh muhMmdw iek srkwr bwJoN,
/OjW ij`q ky AMq ƒ hwrIAW nI[
Syir-pMjwb[

93.
koeI sUrmY mwr ky muey auQy,
ijnHW h`Q kIqy qygW nMgIAW dy[
rihMdy Gyr ky ivc dirAwie foby,
C`rry mwr ky qy qopW cMgIAW dy[
kihMdy nOkrI kws ƒ AsW kIqI,
AwKy l`g ky swQIAW sMgIAW dy[
Swh muhMmdw r`b nw Pyr ilAwvy,
jMg ivc jo nwl iPrMgIAW dy[

94.
koeI mwvW dy puqR nI muey EQy,
sIny l`gIAW qyj ktwrIAW nI[
ijnHW BYxW ƒ vIr nw imly muV ky,
peIAW roNdIAW iPrn ivcwrIAW nI[
jMgIN ijnHW dy isrW dy moey vwlI1
Ku`lHy vwl qy krn byzwrIAW2nI[
Swh muhMmdw bhuq srdwr mwry,
peIAW rwj dy ivc KuAwrIAW nI[
isrW dy sweIN, pqI[ 2. ivrlwp[

95.
iliKAw qurq pYZwm rwxI ijMd kOrW,
‘koeI qusW ny dyr nw lwvxI jI[
rihMdI POj dw kro ielwj koeI,
kwbU qusW bZYr nw AwvxI jI[
ØmyrI jwn dy Ab ho qusIN rwKy,
pwE ivc lwhOr dy CwvxI jI[’
Swh muhMmdw A`j mYN ilAw bdlw,
A`gy hor kI r`b ƒ BwvxI jI[

96.
pul b`Dw i/rMgIAW &br sux ky,
òlWGy pey nI ivc plkwirAW1dy[
Awey Sihr lwhOr ƒ mwr DONsw,
v`jdy vwijAW nwl ngwirAW dy[
sWB ley brkwr dy islHy-&wny2,
vwlI bxy jy rwj-duAwirAW dy[
Swh muhMmdw PyV3sI ivrilAW dI
soeI pyS AweI isMGW swirAW dy[
1. CyqI hI[ 2. hiQAwr Gr[ 3. shyV[

97.
rwjw igAw gulwwb isMG Awp cVH ky,
bwhoN pkiV lwhOr lY jWvdw eI[
‘swihb lok jI! AsW pr dieAw krnI’,
auh qW Awpxw kMm bxWvdw eI[
idqy k`F mlveI duAwbIey jI,
ivcoN isMGW dw pYr iKsWvdw eI[
Swh muhMmdw sB phwV lY ky,
kUc jMmU ƒ qurq krWvdw eI[

98.
bxy mweI dy Awx AMgryz rwKy,
pweI CwvxI ivc lwhOr dy jI[
rok mwlvw pwr mulk swrw,
Twxw G`iqAw ivc iPlOr dy jI[
ilAw Sihr huiSAwrpur qlk swrw,
ijhVy tky Awvx nMdw cOr1dy jI[
Swh muhMmdw kWgVw mwr bYTw,
s`By kMm gey ausdy sOrdy jI[
1. ipMf dw nW[

99.
rihMdw mulk i/rMgI dy ipAw pyty,
kIqw hukm ju goirAW swirAW ny[
mweI /Oj ƒ cwie jvwb id`qw,
id`qI nOkrI C`f ivcwirAW ny[
ipCoN sWB lIqw mulk kwrdwrW,
b&qwvrW qy nyk sqwirAW ny[
Swh muhMmdw lok vYrwn hoey,
qoV suitAw mulk aujwiVAW ny[

100.
kIqw Akl dw pyc sI ijMd kOrW,
m`Qw dohW bwdSwhIAW dw joiVAw eI[
gu`JI rmz2krky rhI Awp s`cI,
bdlw qurq iBrwau dw moiVAw eI[
nwly /Oj ƒ qurq jvwb id`qw,
aus ku/r mudeI dw qoiVAw eI[
Swh muhMmdw kry jhwn g`lW,
lSkr ivc dirAwie dy boiVAw eI[

101.
ipCoN bYT ky isMGW ƒ Akl AweI,
kyhI cVHI hY kihr dI swx mweI[
iknW KuMDrW1ivc Pswie ky jI,
swfy lwih su`ty qU qW Gwx mweI[
h`Q Doie ky peI hYN mgr swfy,
Ajy GrIN nw dyNdI hY jwx mweI[
Swh muhMmdw rhy hiQAwr auQy,
nwl kuViqAW leI pCwx mweIN[
ñ. JgVy JMjt[

102.
huMdy Awey nI rMnw dy DuroN kwry,
rwvx lMkw dy ivc mrvwie id`qw[
kYroN pWfvW nwl kI Blw kIqw,
TwrW KUhxIAW ktk mukwie id`qw[
rwjy Boj dy au`qy Asvwr hoeIAW,
mwr A`fIAW hoS Bulwie id`qw[
Swh muhMmdw ies jwxI ijMd kOrW,
swry dyS dw /rS auTwie id`qw[

103.
r`b cwhy qW krygw imhrbwnI,
hoieAw isMGW dw kMm Arwsqw1eI[
v`fI sWJ hY ihMdUAW muslmwnW,
auhdy nwl nw iksy dw vwsqw eI[
auhdy nwl nw bYT ky g`l krnI,
&udI AwpxI ivc mhwsqw2eI[
Swh muhMmdw dOlqW jmHw krdw,
SwhUkwr dw ijvyN gumwSqw3eI[
1.TIk[ 2. mgn[ 3. kwrdwr, nOkr[

104.
ijhVI hoeI syo leI hY vyK A`KIN,
Agy hor kI bxq bxwvxI jI[
iek GVI dI kuJ aumYd nwhIN,
iksy leI hwVI iksy swvxI jI[
inky poc hux bYT ky krn g`lW,
ifTI, AsW i/rMgI dI CwvxI jI[
Swh muhMmdw nhIN mwlUm swƒ,
Agy hor kI Kyf rcwvxI jI[

105.
sMmq au`nI sO dUsrw vrqdw sI,
jdoN hoieAw i/rMgI dw jMg mIAW[
hY sI &Un dI ieh zmIn ipAwsI,
hoeI sur& Srwb dy rMg mIAW[
DrqIEN auf ky DUV ky bxy b`dl,
jYsy cVHy AwkwS pqMg mIAW[
Swh muhMmdw isrW dI lwie bwzI,
nhIN moVdy sUrmy AMg mIAW[