
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੇਂਗੂ ਦਿਵਸ: ਜਾਗਰੂਕਤਾ, ਸਾਵਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਾਂਝੇ ਯਤਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੈ ਡੇਂਗੂ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ - ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ
ਹਰ ਸਾਲ 16 ਮਈ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੇਂਗੂ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਵਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ, ਇਸ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ, ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਬਾਰੇ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੈ। ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦਿਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸਾਵਧਾਨ ਹੋਣ ਅਤੇ ਡੇਂਗੂ ਨੂੰ ਫੈਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ।
ਡੇਂਗੂ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਵਾਇਰਲ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਏਡੀਜ਼ ਏਜਿਪਟਾਈ ਨਾਮਕ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕਟਣ ਨਾਲ ਫੈਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਛਰ ਗੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਘਰਾਂ ਦੇ ਕੂਲਰ, ਫੁੱਲਦਾਨ, ਪੁਰਾਣੇ ਟਾਇਰ, ਛੱਤਾਂ ‘ਤੇ ਪਏ ਬਰਤਨ, ਟੁੱਟੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਟੈਂਕੀਆਂ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਅਨੁਕੂਲ ਥਾਂਵਾਂ ਹਨ।
ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਲੱਛਣ
ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕਟਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਇਹ ਹਨ:
* ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ
* ਸਿਰ ਦਰਦ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਰਦ
* ਜੋੜਾਂ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੀਬਰ ਦਰਦ
* ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਉਲਟੀਆਂ
* ਚਮੜੀ ‘ਤੇ ਲਾਲ ਦਾਨੇ
* ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ
* ਗੰਭੀਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਨੱਕ, ਮਸੂੜਿਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਥਾਨਾਂ ਤੋਂ ਖੂਨ ਆਉਣਾ
ਜੇ ਇਹ ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਕਈ ਵਾਰ ਜਾਨਲੇਵਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਇਲਾਜ
ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਥਿਆਰ ਹੈ।
* ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੂਲਰ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਬਰਤਨ ਖਾਲੀ ਕਰਕੇ ਸਾਫ਼ ਕਰੋ।
* ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਟੈਂਕੀਆਂ, ਡਰੱਮ ਅਤੇ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਢੱਕ ਕੇ ਰੱਖੋ।
* ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪਾਣੀ ਖੜ੍ਹਾ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ।
* ਪੂਰੀ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੋ।
* ਮੱਛਰ ਭਜਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕ੍ਰੀਮ, ਸਪਰੇਅ ਅਤੇ ਮੱਛਰਦਾਨੀ ਵਰਤੋ।
* ਬੁਖਾਰ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਖੁਦ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।
ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਾਲ ਹੀ ਜਿੱਤ
ਡੇਂਗੂ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਸਰਕਾਰ ਜਾਂ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਯਤਨ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ। ਜਦ ਤੱਕ ਆਮ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ, ਤਦ ਤੱਕ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਕਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਹਰ ਨਾਗਰਿਕ ਦਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ, ਗਲੀ ਅਤੇ ਮੋਹੱਲੇ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਰੱਖੇ ਅਤੇ ਮੱਛਰਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਨੂੰ ਰੋਕੇ।
ਆਓ ਕਰੀਏ ਸੰਕਲਪ
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੇਂਗੂ ਦਿਵਸ ਸਾਨੂੰ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਇਸ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।
ਆਓ ਅੱਜ ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਕਰੀਏ— ਨਾ ਪਾਣੀ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਣ ਦੇਵਾਂਗੇ, ਨਾ ਡੇਂਗੂ ਨੂੰ ਪੈਰ ਪਸਾਰਣ ਦੇਵਾਂਗੇ।
ਨਾਅਰਾ:
“ਸਫ਼ਾਈ ਅਪਣਾਓ, ਡੇਂਗੂ ਮਿਟਾਓ; ਜਾਗਰੂਕ ਬਣੋ, ਪਰਿਵਾਰ ਬਚਾਓ।”
ਪੇਸ਼ਕਸ਼:::::: ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਮੋ: 90413,,40053 ਬਟਾਲਾ