ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਪੁਲਾੜ ਦੀ ਧੀ - ਅਮਨਜੋਤ

ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਅੱਜ ਵੀ ਲੱਖਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ।
• ਜਨਮ: ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਮਾਰਚ, 1962 ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਕਰਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
• ਮੁੱਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ: ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕਰਨਾਲ ਦੇ ਟੈਗੋਰ ਬਾਲ ਨਿਕੇਤਨ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
• ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ: ਉਸਨੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਰੋਨੌਟਿਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ।
ਨਾਸਾ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ
ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡਣ ਦਾ ਸੀ। 1994 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਚੋਣ ਨਾਸਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਵਜੋਂ ਹੋਈ।
• ਪਹਿਲੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰਾ: 19 ਨਵੰਬਰ, 1997 ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ 'ਕੋਲੰਬੀਆ' ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਉਡਾਣ ਭਰੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਬਣ ਗਈ।
ਦੂਜੀ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਦੁਖਾਂਤ
ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਦੀ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰਾ 16 ਜਨਵਰੀ, 2003 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ 'ਕੋਲੰਬੀਆ ਐਸ.ਟੀ.ਐਸ-107' ਸੀ।
• ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ 6 ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਕਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੇ।
• ਦੁਖਦਾਈ ਘਟਨਾ: 1 ਫਰਵਰੀ, 2003 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀ ਕਾਰਨ ਇਹ ਟੁੱਟ ਕੇ ਖੇਰੂੰ-ਖੇਰੂੰ ਹੋ ਗਿਆ।
• ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ 7 ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ
ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਨੂੰ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਕਈ ਵੱਡੇ ਸਨਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
• ਕਾਂਗਰੈਸ਼ਨਲ ਸਪੇਸ ਮੈਡਲ ਆਫ ਆਨਰ (ਅਮਰੀਕਾ)
• ਨਾਸਾ ਸਪੇਸ ਫਲਾਈਟ ਮੈਡਲ
• ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਕੂਲਾਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਤਾਰਾ-ਮੰਡਲਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਉਸ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।

ਅਮਨਜੋਤ
ਸਾਇੰਸ ਮਿਸਟ੍ਰੈਸ
ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ 
ਸਕੂਲ (ਸ.ਸ.ਸ.ਸ.) ਸ਼ੇਰੋਂ
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ