Jasveer Sharma Dadahoor

ਇਨਸਾਨੀਅਤ ਪ੍ਰਤੀ ਦੋਹੇ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਹੀ ਸਮਝ ਲੈ ਬੰਦਾ, ਓਹ ਭੋਲੇ ਇਨਸਾਨ।
ਲੁਕਾਈ ਕਰੂ ਯਾਦ ਹਮੇਸ਼ਾਂ,ਜੇ ਬਣ ਜਾਏਂ ਪੁਰਸ਼ ਮਹਾਨ।।


ਬਾਣੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਲਿਖਿਆ, ਖੋਲ੍ਹ ਇਹਦਾ ਵਿਸਥਾਰ।
ਪੜ੍ਹਕੇ ਮਨ ਦੇ ਨਾਲ ਜੇ,ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਕਰੇਂ ਵਿਚਾਰ।।


ਵਿੱਚ ਬਾਣੀ ਦੇ ਤਾਕਤ ਐਨੀ, ਸ਼ੈਤਾਨ ਨੂੰ ਪਾਵੇ ਰਾਹ।
ਖੁੰਝੇ ਹੋਏ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ, ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੇਵੇ ਵਿਖਾ।।


ਗਣਕਾ ਸਦਨਾ ਕੌਡੇ ਸੱਜਣ,ਕਬੂਲੀ ਜਦ ਗੁਰਬਾਣੀ।
ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਉਨ੍ਹਾਂ, ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਣੀ।।


ਹੈਵਾਨ ਸ਼ੈਤਾਨੋਂ ਪਾਰਸ ਬਣਗੇ, ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਸੀ ਬੰਦੇ।
ਬਾਣੀ ਦਾ ਲਿਆ ਓਟ ਆਸਰਾ, ਛੱਡ ਦੁਨਿਆਵੀ ਧੰਦੇ।।


ਚਾਨਣ ਮੁਨਾਰਾ ਮਾਨਵਤਾ ਲਈ, ਹੈ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਬਾਣੀ।
ਇਕੱਲੀ ਪੜ੍ਹਕੇ ਨਹੀਓਂ ਸਰਨਾ,ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਊ ਵਸਾਣੀ।।


ਲੜ ਲੱਗੋ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ,ਸੰਤ ਮਹਾਤਮਾ ਕਹਿੰਦੇ।
ਲੋਹਿਓਂ ਪਾਰਸ ਬਣ ਜਾਂਦੇ,ਜੋ ਕਰ ਇਤਬਾਰ ਨੇ ਲੈਂਦੇ।।


ਮੁਨਾਖਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾ ਦਿੰਦੀ,ਇਹ ਗੁਰਬਾਣੀ ਰਾਹ।
ਗੁੰਗਿਆਂ ਕੋਲੋਂ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਬਾਣੀ, ਸਲੋਕ ਹੈ ਦਿੰਦੀ ਪੜ੍ਹਾ।।


ਸੱਚੇ ਦਿਲੋਂ ਜੋ ਸਜਦਾ ਕਰਦੇ, ਲੈਣ ਸਦੀਵੀ ਸੁੱਖ।
ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਬੀਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਕਦੇ ਨਾ ਆਵੇ ਦੁੱਖ।।


ਦੱਦਾਹੂਰੀਆ ਜੇ ਲੜ ਲੱਗਜੇਂ,ਘਾਟ ਨਾ ਰਹਿਣੀ ਕੋਈ।
ਨਿੱਤਨੇਮੋਂ ਜੇ ਕਦੇ ਨਾ ਖੁੰਝੇਂ, ਦਰਗਾਹ ਮਿਲੂਗੀ ਢੋਈ।।


ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ
95691 49556

ਆਪ ਮੁਹਾਰਾ ਜੱਗ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਹੁੰਦੇ ਦਾਤੀ ਦੇ ਦੰਦੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ,
ਪਰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਪਾਸੇ ਦੋ ਸੱਜਣਾਂ।
ਇਥੇ ਹੱਸਦਾ ਕੋਈ ਕੋਈ ਹੈ,
ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਰਹੇ ਨੇ ਰੋ ਸੱਜਣਾਂ।
ਨਿੰਦਿਆ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਕਰ ਕਰ ਕੇ,
ਸੱਭ ਮੈਲ ਰਹੇ ਨੇ ਧੋ ਸੱਜਣਾਂ।
ਇਥੇ ਹੱਕ ਦੀ ਖਾਂਦਾ ਕੋਈ ਕੋਈ,
ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹੇ ਖੋਹ ਸੱਜਣਾਂ।
ਮਾਇਆ ਦੇ ਲਈ ਜਿਉਣ ਸਾਰੇ,
ਨਾ ਰੱਖੇ ਕੋਈ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨਾ ਮੋਹ ਸੱਜਣਾਂ।
ਚੰਨ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਤੁੱਛ ਸਮਝਦੇ ਨੇ,
ਤੇ ਆਪਣੀ ਵੰਡਦੇ ਲੋਅ ਸੱਜਣਾਂ।
ਵੇਖ ਆਪਣਿਆਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਰਾਜੀ ਨਾ,
ਧਤੂਰਾ ਜੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਚੋਅ ਸੱਜਣਾ।
ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਬੁਰਾਈ ਦੂਜੇ ਦੀ,
ਤੇ ਆਪਣੀ ਰਹੇ ਲਕੋ ਸੱਜਣਾ।
ਗੱਲ ਕਿਸੇ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਮੰਨਦਾ ਨਾ,
ਕਹਿੰਦੇ ਜਾਹ ਤੂੰ ਪਾਸੇ ਹੋ ਸੱਜਣਾਂ।
ਸਮਝੀ ਬੈਠੀ ਖ਼ਲਕਤ ਸਾਰੀ ਹੀ,
ਇਉਂ ਮਿਲਜੂ ਦਰਗਾਹ ਢੋਹ ਸੱਜਣਾਂ।
ਦੱਦਹੂਰੀਆ ਰੱਬ ਨੂੰ ਅਰਜ ਕਰੇ,
ਆ ਤੂੰ ਹੀ ਸਭਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖਲੋ ਸੱਜਣਾਂ।


ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ
94176 22046

ਸਾਡਾ ਵਿਰਸਾ... ਪੁਰਾਤਨ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲ ਹੀ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਯੁੱਗ ਦਾ ਵੀ ਹੋਇਆ ਅੰਤ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਬੇਸ਼ੱਕ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਅਗਾਂਹ ਵਧੂ ਭਾਵ ਇੱਕੀਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ ਪੈਰ ਧਰ ਲਿਆ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਰੱਕੀ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹ ਗਏ ਹਾਂ ਤੇ ਅੱਗੋਂ ਵੀ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਵਧਦਾ ਹੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੇਕਰ  ਆਪਾਂ ਪੁਰਾਤਨ ਪੰਜਾਬ ਭਾਵ ਤਿੰਨ ਕੁ ਦਹਾਕੇ ਹੀ ਪਿੱਛੇ ਝਾਤੀ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ੇਕਰ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਦਾ ਯੁੱਗ ਕਹਿ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕੋਈ ਅਤਿਕਥਨੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ!
ਬੇਬੇ ਦੇ ਸੰਦੂਕ ਤੋਂ ਹੀ ਗੱਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੀਏ ਕਿ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆਂ ਜੜਿਆ ਬੇਬੇ ਦੇ ਸੰਦੂਕ ਤੇ ਐਸੀ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਦੀਆ ਅੱਖਾਂ ਟੱਡੀਆ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ, ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਪਿੱਤਲ ਦੀ ਝਾਲ ਵਾਲੀਆਂ ਸੁਨਿਹਰੀ ਭਾਅ ਮਾਰਦੀਆਂ ਤੇ ਸੁਨਿਹਿਰੇ ਹੀ ਕੋਕੇ ਜੜੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਜਿਸਨੂੰ ਵੇਖਕੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਓਸ ਕਾਰੀਗਰ ਨੂੰ ਦਾਦ ਦੇਣੋ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਹਿੰਦਾ! ਇਸੇ ਸੰਦੂਕ ਦੇ ਵਿੱਚ ਬੇਬੇ ਦਾ ਆਪਦਾ ਸਮਾਨ ਭਾਵ ਬਿਸਤਰੇ ਚਤੱਈਆਂ ਖੇਸ ਹੱਥੀਂ ਝੱਲਣ ਵਾਲੀਆ ਪੱਖੀਆਂ ਪੱਖੇ ਤੇ ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਇਹੀ ਸੰਦੂਕ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਗੌਦਰੇਜ ਦੀ ਅਲਮਾਰੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵੀਦਿੰਦੇ ਸੀ ਭਾਵ ਘਰ ਦੀ ਸਾਰੀ ਨਕਦੀ ਟੂੰਮਾਂ ਗਹਿਣੇ ਆਦਿ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਇਹ ਸੰਦੂਕ ਸੰਭਾਲਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹੇ ਸੰਦੂਕ ਕੰਮ ਦਿੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਦਲਾਅ ਨਾਲ ਜਿਸਤੀ ਪੇਟੀਆਂ ਗੌਦਰੇਜ ਤੇ ਹੁਣ ਪਤਾ ਨੀ ਕੀ-ਕੀ ਚੱਲ ਪਿਆ ਹੈ!
ਪੁਰਾਤਨ ਹਵੇਲੀਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਬਹੁਤ ਭਾਰੇ ਗੇਟਾਂ ਤੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਪਾਕੇ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ,ਜੋ ਹੁਣ ਅਲੋਪ ਹੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਕਿਸੇ ਪੁਰਾਣੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਵੇਸ਼ ਕੀਮਤੀ ਵਿਰਸੇ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਜਿਉਂਦੇ ਜੀਅ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਕਿਸੇ ਵਿਰਲੇ ਪਿੰਡ ਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ! ਇਹ ਉੱਪਰੋਕਤ ਗੱਲਾਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਿਹਨਤੀ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿਹਨਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਸਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਹਾਮ੍ਹੀ ਭਰਦੀਆਂ ਹਨ! ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਦਾਦੀਆਂ ਜਾਂ ਕਹਿ ਲਈਏ ਕਿ ਧੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਵੀ ਕਿਸੇ ਕਹਿੰਦੇ ਕਹਾਉਂਦੇ ਕਾਰੀਗਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਘਰੇਲੂ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਚੌਂਕੇ, ਹਾਰਿਆਂ, ਭਾਂਡਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪੜਛੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਐਸੀ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗੋਹਾ ਮਿੱਟੀ ਫੇਰਦੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਹੱਦੋਂ ਵੱਧ ਸਫ਼ਾਈ ਹੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਅਕਸਰ ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਭੁੰਜੇ ਰੱਖਕੇ ਖਾ ਲਈਏ  ਭਾਵ ਸਿਰਫ ਸਫ਼ਾਈ ਤੋਂ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਚਿਆਰਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ! ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸੱਭ ਗੱਲਾਂ ਬੀਤੇ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਤੇ ਬਾਤਾਂ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿ  ਗਈਆਂ ਹਨ, ਅਜੋਕੇ ਬਦਲੇ ਸਮੀਕਰਣਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਅਹਿਮੀਅਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਅਗਾਂਹ ਵਧੂ ਤੇ ਅਮੀਰੀ ਦੀ ਝਲਕ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ, ਪਰ ਸਾਡਾ ਅਸਲੀ ਵਿਰਸਾ ਤਾਂ ਇਹੀ ਸੀ! ਹੁਣ ਤਾਂ ਹੋਰ ਹੀ ਗੁੱਡੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਈ ਪਟੋਲੇ ਹੋ ਗ?ੇ ਹਨ! ਜੇਕਰ ਕਹਿ ਲਈਏ ਕਿ ਹੁਣ ਪੁਰਾਤਨ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਯੁੱਗ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਅਤਿਕਥਨੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ!

ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ 94176 22046
ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ

23 March 2019

23 ਤੋਂ 30 ਦਸੰਬਰ ਸ਼ਹੀਦੀ ਹਫਤੇ ਤੇ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਵਾਰਿਆ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾਤਿਆ,
ਇਕ ਹਫਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਾਤਿਆ,
ਸ਼ਾਹ ਹੈਂ ਅਸਵਾਰ ਦਾਤਿਆ,
ਤੂੰ ਹੀ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦਾ!
ਭੁੱਲ ਗਏ ਹਾਂ ਵਾਅਦਾ ਅਸੀਂ ਤਾਂ,ਬੋਲ ਪੁਗਾਉਣ ਦਾ,,,ਭੁੱਲ, ,,


ਲਾਲ ਦੋ ਨੀਹੀਂ ਚਿਣਾਏ,
ਦੋ ਤੁਸੀਂ ਸਰਹੰਦ ਭਿਜਵਾਏ,
ਬਾਪੂ ਜੀ ਦਿੱਲੀ ਘਲਾਏ,
ਦਿਲ ਨਾ ਡੁਲਾਇਆ ਤੁਸੀਂ--
ਕੌਮ ਰਹੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਵਿਚ,
ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਇਆ ਤੁਸੀਂ,,,,,ਕੌਮ,,


ਪਾਪੀਆਂ ਕਹਿਰ ਕਮਾਇਆ,
ਮਾਂ ਨੂੰ ਠੰਡੇ ਬੁਰਜ ਚ ਪਾਇਆ,
ਪਰ ਉਨਾਂ ਬੋਲ ਪੁਗਾਇਆ,
ਸਿਦਕ ਤੋਂ ਡੋਲੇ ਨਹੀਂ----
ਜਾਮ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪੀਤਾ,
ਮੂੰਹੋਂ ਕੁਝ ਬੋਲੇ ਨਹੀਂ,,,,ਜਾਮ,,,


ਸਰਬੰਸ ਵਾਰ ਕਰੀ ਕਮਾਲ,
ਮਿਲਦੀ ਨਹੀਂ ਕੋਈ ਮਿਸਾਲ,
ਭਾਵੇਂ ਲੱਖ ਕਰੀਏ ਭਾਲ,
ਐਸੀ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ---
ਭੁੱਲ ਗਏ ਕੁਰਬਾਨੀ ਤੁਹਾਡੀ,
ਮੌਜਾਂ ਹਾਂ ਮਾਣਦੇ,,,,ਭੁੱਲ,,,


ਦਿਲ ਦੀ ਗੱਲ ਦਿਲ ਵਿਚ ਰਹਿਗੀ,
ਕੌਮ ਪੁੱਠੇ ਵਹਿਣੀ ਵਹਿ ਗਈ,
ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਲਿਖਣੀ ਪੈ ਗਈ,
ਸਵਾਰਥੀ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ----
ਭੁੱਲ ਗਏ ਉਪਕਾਰ ਤੁਹਾਡੇ,
ਆਪੇ ਵਿਚ ਖੋਹ ਗਏ ਹਾਂ,,,ਭੁੱਲ,,,


ਸਿੱਧੇ ਰਾਹ ਕੌਮ ਪਈ ਨਾ,
ਅਪਣਾਈ ਤੁਹਾਡੀ ਸੋਚ ਗਈ ਨਾ,
ਸਿੱਖਾਂ ਕੋਈ ਸੇਧ ਲਈ ਨਾ,
ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਕਹੀਏ ਜੀ----
ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਦੱਦਹੂਰੀਆ,
ਤਾਹੀਏਂ ਦੁਖੀ ਰਹੀਏ ਜੀ,,,ਕਹਿੰਦਾ,,,,


ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ

23 Dec. 2018

ਇਕ ਮਸ਼ਵਰਾ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਸਿਰ ਤੇ ਆਈਆਂ ਪੰਚਾਇਤੀ ਚੋਣਾਂ!
ਇਹਨਾਂ ਈਂ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਕਰਾਉਣਾਂ!
ਪਾਰਟੀਬਾਜੀ  ਚੋਂ   ਨਿਕਲੋ  ਦੋਸਤੋ,
ਆਪਸ ਵਿਚ ਹੈ ਪਿਆਰ ਵਧਾਉਣਾਂ!
ਸਰਬਸੰਮਤੀਆਂ   ਹੋਣ ਜਰੂਰੀ,
ਸੱਭ ਨੇ ਦਿਲੋਂ ਇਹ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਉਣਾਂ!
ਨਸ਼ਿਆਂ  ਦਾ  ਜੋ  ਕਰੇ   ਖਾਤਮਾ,
ਐਸਾ ਕੋਈ ਸਰਪੰਚ ਬਣਾਉਣਾਂ!
ਪੰਜ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਸਮਾਂ ਥਿਆਇਆ,
ਜਲਦੀ ਇਹ ਫਿਰ ਹੱਥ ਨੀ ਆਉਣਾਂ!
ਭਾਈਚਾਰਾ ਵੀ ਕਾਇਮ ਹੈ ਰੱਖਣਾਂ,
ਅਜਾਈਂ ਨੀ ਇਹ ਵਕਤ ਗਵਾਉਣਾਂ!
ਵਿਤਕਰਾ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਾਲ ਨੀ ਕਰਨਾ,
ਬੁਲੰਦੀਆਂ ਉੱਤੇ ਪਿੰਡ ਪਚਾਉਣਾਂ!
ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਚ ਹੋਵਣ,
ਇਸਤੇ  ਪੂਰਾ  ਜੋਰ   ਲਗਾਉਣਾਂ!
ਬੱਚਾ ਨਾ ਕੋਈ ਅਨਪੜ੍ਹ ਰਹਿਜੇ,
ਗੌਰ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਫਰਮਾਉਣਾਂ!
ਕੋਈ ਮਾੜਾ ਕਹਿਜੇ ਸੌ ਵਾਰ ਭਾਵੇਂ,
ਕਦੇ ਵੀ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਘਬਰਾਉਣਾਂ!
ਆਪਦਾ ਬਿਲਕੁਲ ਛੱਡਣਾ ਨਾਹੀਂ,
ਹੱਕ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਹੀਂ ਹਥਿਆਉਣਾਂ!
ਕਹੇ ਦੱਦਾਹੂਰੀਆ ਗੌਰ ਇਹ ਕਰਲੋ,
ਨਹੀਂ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਸਮਝਾਉਣਾਂ!


ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ
94176-22046

16 Dec. 2018

ਪਿਆਰ ਵਧਾਈਏ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਆਓ  ਦੋਸਤੋ ਪਿਆਰ ਵਧਾਈਏ!
ਗਿਲੇ ਤੇ ਸ਼ਿਕਵੇ ਸੱਭ ਭੁੱਲ ਜਾਈਏ!
ਕੀ   ਲੈਣੈ   ਮੂੰਹ   ਮੋਟੇ  ਕਰ   ਕਰ,
ਇਕ   ਦੂਜੇ ਨੂੰ   ਗਲੇ   ਲਗਾਈਏ!
ਖਾਣੈ  ਸੱਭ  ਨੇ   ਆਪੋ   ਆਪਣਾ,
ਮਨਾਂ  ਚ  ਕਾਹਤੋਂ  ਦੂਰੀਆਂ ਪਾਈਏ!
ਜ਼ਿੰਦਗੀ  ਮਿਲੀ  ਹੈ ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ,
ਭੰਗ  ਦੇ  ਭਾੜੇ  ਨਾ   ਗਵਾਈਏ!
ਭਲਾ  ਜੇ  ਕਿਸੇ  ਦਾ  ਕਰ ਨੀ ਸਕਦੇ,
ਕਦੇ  ਨਾ  ਕਿਸੇ  ਦਾ  ਬੁਰਾ ਤਕਾਈਏ!
ਡਿਗਦੈ  ਜੇ  ਕੋਈ  ਖੂਹ  ਖਾਤੇ ਵਿਚ,
ਆਓ  ਬਾਹੋਂ   ਫੜ੍ਹ   ਬਚਾਈਏ!
ਕਿਸੇ  ਨੇ  ਇਥੋਂ  ਕੀ   ਲੈ   ਜਾਣੈ?
ਕਾਹਤੋਂ   ਐਵੇਂ    ਵੰਡੀਆਂ ਪਾਈਏ?
ਆਪੋ  ਆਪਣੇ  ਕਰਮ  ਭੁਗਤੀਏ,
ਕਿਸੇ  ਨੂੰ  ਦੱਸੋ  ਕਿਉਂ  ਸਤਾਈਏ?
ਗਵਾਂਢੀ  ਦੇ  ਘਰ  ਗਮ ਜੇ ਕੋਈ,
ਆਓ  ਰਲਮਿਲ  ਦੁੱਖ  ਵੰਡਾਈਏ!
ਦੁੱਖ  ਵੰਡਾਇਆਂ  ਘਟ  ਹੈ  ਜਾਣਾ,
ਫਰਜ਼  ਸਮਝ  ਕੇ ਦੁੱਖ ਘਟਾਈਏ!
ਜੇ  ਖੁਸ਼ੀ  ਨੂੰ  ਦੂਣਾ  ਚੌਣਾ  ਕਰਨੈ,
ਭੰਗੜੇ ਪਾਈਏ  ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਈਏ!
ਜਾਤਾਂ ਪਾਤਾਂ  ਵਿਚ  ਕੀ  ਰੱਖਿਐ?
ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਾਲਾ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਈਏ!
ਜੇ ਬੀਮਾਰੀ ਕਿਸੇ ਤੇ ਪੈ ਜਾਏ ਭਾਰੀ,
ਆਓ  ਉਸਨੂੰ    ਗਲੇ  ਲਗਾਈਏ!
ਹਨੇਰੇ  ਪਿੱਛੋਂ   ਚਾਨਣ   ਆਉਂਦਾ,
ਕਦੇ  ਨਾ  ਇਹੇ  ਗੱਲ  ਭੁਲਾਈਏ!
ਦੱਦਾਹੂਰੀਆ ਜ਼ਿੰਦਗੀ  ਦੇ  ਵਿੱਚ,
ਗੱਲਾਂ  ਸਾਰੇ   ਇਹ ਅਪਣਾਈਏ!

ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ
94176-22046

26 Oct. 2018

'ਇਕ ਜੋਦੜੀ' - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰੀਆ

ਹਰ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਕਰਦੈ,ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ!
ਖਾਲੀ ਝੋਲੀ ਭਰਦੈ,ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ!!


ਸੱਚੇ ਦਿਲੋਂ ਜੋ ਚੱਲਕੇ ਓਹਦੇ ਦਰ ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ!
ਮੂੰਹੋਂ ਮੰਗੀਆਂ ਮੁਰਾਦਾਂ ਓਹੋ ਸਦਾ ਹੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ!!
ਦਿਲ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਰਦਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ,,,,ਹਰ,,,,,


ਛੱਡਕੇ ਸੱਚ ਦਾ ਰਸਤਾ ਜੋ ਕੁਰਾਹੇ ਪੈ ਜਾਂਦੇ!
ਬੇੜੀ ਆਪਣੀ ਖੁਦ ਡੂੰਘੇ ਮੰਝਧਾਰ ਚ ਲੈ ਜਾਂਦੇ!!
ਕੱਢੇ ਬੇੜੀ ਮੰਝਧਾਰ ਚੋਂ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ,,,,,ਹਰ,,,,


ਹੱਕ ਹਲਾਲ ਦੀ ਖਾਂਦਾ ਨੇਕ ਕਮਾਈ ਕਰਦਾ ਜੋ!
ਓਹਦੇ ਦਰ ਤੋਂ ਬਾਰ ਬਾਰ ਹੀ ਰਹਿਮਤਾਂ ਪਾਂਦਾ ਓਹ!!
ਇਜ਼ਤ ਲਾਜ ਹੈ ਰੱਖਦਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ,,,,,ਹਰ,,,,


ਸੱਜਣ ਠੱਗ ਨੂੰ ਬਾਬੇ ਸਿੱਧੇ ਰਸਤੇ ਪਾ ਦਿੱਤਾ!
ਗਣਕਾ ਵੇਸਵਾ ਕੌਡੇ ਨੂੰ ਵੀ ਸੱਭ ਸਮਝਾ ਦਿੱਤਾ!!
ਦੁੱਖ ਸੁੱਖ ਦੇ ਵਿਚ ਸੁਣਦੈ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ,,,,ਹਰ,,,,


ਸੁਭਾ ਸ਼ਾਮ ਜੋ ਓਹਦੇ ਦਰ ਤੇ ਸੀਸ ਝੁਕਾਊਗਾ!
ਮੂੰਹੋਂ ਮੰਗੀਆਂ ਮੁਰਾਦਾਂ ਸਦਾ ਹੀ ਓਥੋਂ ਪਾਊਗਾ!!
ਰਾਖੀ ਕਰਦੈ ਸਦਾ ਹੀ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਸਭਨਾਂ ਦੀ,,,,ਹਰ,,,,


ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਿਮ ਸਿੱਖ ਇਸਾਈ ਭਾਈ ਭਾਈ ਜੀ!
ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਇਹੇ ਗੱਲ ਸਮਝਾਈ ਜੀ!!
ਦੱਦਾਹੂਰੀਆ ਜੋ ਨੀਵਾਂ ਹੋ ਚੱਲੇ ਭਲਾਈ ਸਭਨਾਂ ਦੀ,,,,,ਹਰ,,,,,


ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾਂ ਦੱਦਾਹੂਰੀਆ
ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ
94176-22046

29 Sep. 2018

ਵਿਰਸੇ ਦੀਆਂ ਬਾਤਾਂ : ਅਲੋਪ ਹੋਈਆਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਭੱਠੀਆਂ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ

''ਭੱਠੀ ਉੱਤੇ ਖੜ ਕੇ ਦਾਣੇ ਮੈਂ ਭੰਨਾਉਣੀਂ ਆਂ,
ਤੇਰੀਆਂ ਖਿੱਲਾਂ ਤੇ ਮੇਰੇ ਰੋੜ ਮੁੰਡਿਆ   ਪੇਕੀਂ ਛੱਡ ਜਾ ਮਹੀਨਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੁੰਡਿਆ।
ਇਸ ਗੀਤ ਦੇ ਬੋਲ ਸਾਨੂੰ ਸੱਚੀਂ-ਮੁੱਚੀਂ ਪੁਰਤਾਨ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਝਲਕ ਹੂ-ਬ-ਹੂ ਵਿਖਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਤਾਈ ਭਾਨੀ ਦੀ ਭੱਠੀ ਤੋਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਕੇ ਦਾਣੇ ਭੰਨਾਉਂਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਾਂ। ਚਾਰ ਕੁ ਵਜਦੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਤਾਈ ਨੇ ਭੱਠੀ ਤਪਾ ਲੈਣੀ ਤੇ ਫਿਰ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਛੋਲਿਆਂ ਦੇ, ਮੱਕੀ ਦੇ, ਜਵਾਰ ਜਾਂ ਫਿਰ ਘਾਟ ਭੁਨਾ ਕੇ ਚੱਬਣੀ ਤੇ ਫਿਰ ਘਰੇ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣਾ। ਤਾਈ ਕੋਈ ਨਗਦ ਪੈਸਾ ਤਾਂ ਭਾਂਵੇ ਦਾਣੇ ਭੁੰਨਾਈ ਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲੈਂਦੀ ਪਰ ਕੜਾਹੀ ਵਿੱਚ ਦਾਣੇ ਪਾਉਣ ਵੇਲੇ ਉਹ ਲੱਪ ਨਾਲ ਪਹਾੜਾ ਜਰੂਰ ਲੈਂਦੀ ਸੀ ਦਾਣੇ ਭੁੰਨਣ ਦਾ। ਇਹਨਾਂ ਭੁੰਨੇ ਹੋਏ ਦਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਗੁੜ ਜਾਂ ਸ਼ੱਕਰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਖਾਣਾ, ਬੜੇ ਸਵਾਦੀ ਲੱਗਦੇ ਸਨ ਉਹ ਭੱਠੀ ਤੇ ਭੁੰਨੇ ਦਾਣੇ। ਇਹ ਵਤੀਰਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਸੀ। ਜੇਕਰ ਕਿਤੇ ਤਾਈ ਨੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣਾ ਜਾਂ ਕਬੀਲਦਾਰੀ ਦੇ ਕਿਸੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਰਕੇ ਭੱਠੀ ਤਪਾਉਣ ਦਾ ਨਾਂਗਾ ਪਾ ਦੇਣਾ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਦਿਲ ਪੁੱਛਿਆ ਹੀ ਜਾਣਦਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਦੋ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਤਾਈ ਨੇ ਭੱਠੀ ਫਿਰ ਤਪਾਉਣੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਅਸੀ ਬੜਾ ਗੁੱਸੇ ਹੋਣਾ 'ਤੇ ਤਾਈ ਨੇ ਸਾਡੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਕਦੇ ਗੁੱਸਾ ਨਾ ਕਰਨਾ ਸਗੋਂ ਹੱਸ ਕੇ ਟਾਲ ਦੇਣਾ।
ਉਹ ਪਿਆਰੇ ਤੇ ਨਿਆਰੇ ਸਮੇਂ ਕਦੇ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਉਣੇ। ਉਹ ਸਮੇਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰੇ ਸਨ। ਛੱਪੜਾਂ, ਖ਼ੂਹਾਂ, ਟੋਭਿਆਂ ਤੇ ਭੱਠੀਆਂ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ ਰੌਣਕਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਛੱਪੜਾਂ ਤੇ ਸਾਡੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮੱਝਾਂ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਉਂਦੇ, ਨਹਾਉਂਦੇ ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਚਿਰ ਛੱਪੜਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਝਾਂ ਬੈਠੀਆਂ ਰਹਿਣੀਆਂ। ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਕੋਲ ਹਰ ਸਮੇਂ ਤਾਸ਼ ਜੇਬ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਉਥੇ ਹੀ ਬੈਠ ਕੇ ਤਾਸ਼ ਦੀਆਂ ਬਾਜੀਆਂ ਲਾਈ ਜਾਣੀਆਂ। ਨਾਲੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਖੁਸ਼, ਨਾਲੇ ਘਰ ਦੇ ਖੁਸ਼ ਕਿ ਸਾਡੇ ਬਾਪੂ ਜੀ ਛੱਪੜ ਤੋਂ ਡੰਗਰ ਪਿਆਉਣ ਗਏ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੱਝਾਂ ਨੇ ਬਾਹਰ ਆਉਣਾ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਜਾ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤਾਸ਼ ਵਾਲੇ ਪਾਸਿਓਂ ਨਿਗ੍ਹਾ ਹਟਣੀ 'ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਸਮੇਟ ਕੇ ਮੱਝਾਂ ਮਗਰ ਘਰੋਂ ਘਰੀਂ ਆਉਣ ਸਾਰੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਾ ਗਿਲਾਸ ਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭੱਠੀ ਤੋਂ ਭੁਨਾਏ ਦਾਣੇ ਲੈ ਆਉਣੇ। ਵਧੀਆ ਸਿਹਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ੇ ਨਾਮ ਦੀ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੁੰਦੀ, ਚਾਹ ਵੀ ਕੋਈ ਟਾਂਵਾ-ਟਾਂਵਾ ਘਰ ਹੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ਼ ਸਿਖ਼ਰਾਂ ਤੇ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਰੋਟੀ ਖਾਣੀ ਤਾਂ ਰੋਟੀ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਤੇ ਲੱਸੀ ਹੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ। ਇਹੀ ਸੀ ਵਧੀਆ ਸਿਹਤਾਂ ਦਾ ਰਾਜ਼।
ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਭੱਠੀਆਂ ਅਲੋਪ ਹਨ, ਉਥੇ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਛੱਪੜਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਵੀ ਪੁਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਸਾਂਝੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ, ਪਸ਼ੂ ਹਸਪਤਾਲ, ਆਰ.ਓ ਸਿਸਟਮ, ਪੰਚਾਇਤ ਘਰ, ਪਟਵਾਰਖ਼ਾਨੇ ਆਦਿ ਬਣਾ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਅਜੋਕੇ ਬਦਲੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਪੌਪ ਕੌਰਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਭਾਂਤ-ਭਾਂਤ ਤੇ ਵਿਅੰਜਨ ਖਾ ਖਾ ਕੇ ਜਿੱਥੇ ਅਨੇਕਾਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਉਥੇ ਸਿਹਤ ਪੱਖੋਂ ਵੀ ਗਿਰਾਵਟ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਅਜੋਕੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਭੱਠੀਆਂ ਦੀ ਬਾਬਤ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ। ਸਾਡੇ ਆਧੁਨਿਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭੱਠੀਆਂ ਦੇ ਮਾਡਲ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਸਾਡੇ ਵਿੱਛੜ ਚੁੱਕੇ ਵਿਰਸੇ ਦੀ ਯਾਦ ਤਾਜਾ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ।
ਮੋਬਾਈਲ : 94176-22046

06 April 2018

ਵਿਰਸੇ ਦੀਆਂ ਬਾਤਾਂ : ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਤ ਰਹੀ ਹੈ ਫਿਰਕੀ ਵਾਲੇ ਛੱਤ ਪੱਖੇ ਦੀ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਜਿੱਥੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਨੂੰ ਖੇਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੂਬੇ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਥੇ ਜੇਕਰ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮਿਆਂ ਵਾਲੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਾਲਾ ਸੂਬਾ ਕਹਿ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕੋਈ ਅਤਿਕਥਨੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਾਸੀ ਹਰ ਦੁਖੀਏ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਭਰਾਤਰੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਰਲਮਿਲ ਕੇ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਜਾਤੀ ਧਰਮ ਫਿਰਕੇ ਦੇ ਸਾਂਝੀਵਾਰਤਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ ਤੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਅਜੋਕੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਭਰਾਵੀਂ ਪਿਆਰ ਖਿੰਡ-ਪੁੰਡ ਗਏ ਹਨ, ਮਸ਼ੀਨੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਤੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਅਸੀ ਰੁਲ ਗਏ ਹਾਂ ਪਰ ਪੁਰਾਤਨ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਜੇਕਰ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਕੋਈ ਪੰਜ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਆਦਾਤਰ ਵਸੋਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਤੇ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਰਲਮਿਲ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਕੋਈ ਜਾਤੀ ਧਰਮ ਤੇ ਮਜ੍ਹਬ ਕਦੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਤੇ ਭਾਰੂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਿਆ। ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝਾ ਕਾਇਮ ਸਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਲੋਕ ਜਿੱਥੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਨਾਜ ਉਗਾ ਕੇ ਦੇਣ 'ਚ ਮੋਹਰੀ ਨੇ ਉਥੇ ਇਹ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਕੋਈ ਛੋਟੀਆਂ ਮੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜਾਂ ਕੋਈ ਛੋਟਾ ਮੋਟਾ ਤਕਰਾਰ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਿਪਟਾਉਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਮਜਾਲ ਹੈ ਕੋਈ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਾਂਗ ਗੱਲ-ਗੱਲ ਤੇ ਥਾਨੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਨੂੰ ਕਦੇ ਪਹਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੰਦੇ। ਪਰਿਵਾਰਕ ਤੌਰ ਤੇ ਗੱਲ ਨਿਪਟਾ ਲੈਣੀ ਤੇ ਜੇਕਰ ਨਾ ਨਿਪਟਣੀ ਤਾਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੋਹਤਬਰ ਬੰਦਿਆਂ ਕੋਲ ਜਾਂ ਫਿਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਸਭ ਹੀ ਫੁੱਲ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਸਨ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਪੰਚ ਰਸਾਲਦਾਰ ਜਾਂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੋਈ ਮੋਹਤਬਰ ਬੰਦਾ, ਜੀਹਦੀ ਪਟੜੀ ਬੰਨੇ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਗੱਲ ਨਿੱਬੜ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਉਹ ਸਮੇਂ ਸਨ ਜਦੋਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲੇ ਬਿਜ਼ਲੀ ਆਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਗਰਮੀ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਜੇਠ ਹਾੜ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਹੋਣੇ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪੱਖਾ (ਤਸਵੀਰ ਵਰਗਾ) ਕਿਸੇ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਫਿਰਕੀ ਦੇ ਆਸਰੇ ਲੰਬੀ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਛੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਟੰਗ ਕੇ ਖਿੱਚ ਕੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਫੈਂਸਲੇ ਹੀ ਸਰਪੰਚ ਜਾਂ ਮੋਹਤਬਰ ਬੰਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਹਵੇਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਦੇ ਸਹੀ ਤੇ ਨਿਰਪੱਖ ਫੈਂਸਲੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਇਹੀ ਪੱਖਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸਾਧਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਘਰ ਦਾ ਸੀਰੀ ਜਾਂ ਸਪੈਸ਼ਲ ਏਸੇ ਕੰਮ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਸੇਵਾਦਾਰ ਰੱਸੀ ਖਿੱਚ ਕੇ ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ ਹਵਾ ਝੱਲਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਕਰਵਾਉਣ ਆਏ ਬੰਦਿਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਉਸਤੋਂ ਵਾਰੀ ਨਾਲ ਪੱਖੇ ਵਾਲੀ ਰੱਸੀ ਫੜ੍ਹ ਕੇ ਉਹਨੂੰ ਸਾਹ ਦਿਵਾ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਹਰ ਆਏ ਗਏ ਨੂੰ ਚਾਹ ਨਹੀਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਪੰਚ, ਰਸਾਲਦਾਰ ਜਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੋਹਤਬਰ ਬੰਦਿਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ। ਕੱਚੇ ਘਰ ਵੱਡੀਆਂ ਸਵਾਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਤੀਰੀਆਂ ਬਾਲਿਆਂ, ਸਰ ਕਾਂਹੀ ਵਾਲੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਤੇ ਕੱਚੀਆਂ ਗਾਰੇ ਨਾਲ ਕੱਢੀਆਂ ਚੌੜੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਗਰਮੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਘਰ ਠੰਡੇ ਹੋਇਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਬੰਦੇ ਦੇ ਹੀ ਰੱਸੀ ਖਿੱਚਣ ਨਾਲ ਕੋਈ ਬੈਠੇ ਵੀਹ-ਪੱਚੀ ਬੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਹਵਾ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਬੈਠਣ ਲਈ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਾਂਗ ਕੁਰਸੀਆਂ ਘੱਟ ਪਰ ਮੂੜ੍ਹੇ ਜਾਂ ਦੇਸੀ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਮੰਜੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਤੇ ਹੀ ਸਭਨੇ ਬੈਠਣਾ ਤੇ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਵਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਬੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਦੱਸਣੀ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਬਹੁਤੀ ਰਾਇ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਜੋਕੀਆਂ ਕਚਿਹਰੀਆਂ ਵਾਂਗ ਸਾਲਾਂ ਬੱਧੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਉਥੇ ਹੀ ਹੁਕਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਤੇ ਲਾਲ ਵਹੀਆਂ ਤੇ ਸਾਰਾ ਲਿਖ-ਲਖਾ ਕਰਕੇ ਉਸਤੇ ਫੁੱਲ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੰਦੇ ਸਨ ਭਾਵ ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਬਦਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਘਰ ਦੇ ਚਾਰ ਜੀਆਂ ਦਾ ਮੂੰਹ ਵੀ ਅਲੱਗ ਅਲੱਗ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਦੇਸੀ ਪੱਖੇ ਦੀ ਹੋਂਦ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀ ਏ.ਸੀਆਂ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪੱਖਿਆਂ ਦਾ ਸਥਾਨ ਕਿਸੇ ਕਿਸੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ।

ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ।
ਮੋਬਾਈਲ : 94176-22046

06 April 2018

ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ - ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ

ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਪਰਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ।
ਵਕਤ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਸਤਾਇਆਂ ਨਾ ਸਤਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
ਖਾਣੀ ਪੈਂਦੀ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰ ਕਦੇ ਤਾਂ।
ਰਵਾਇਆਂ ਅਤੇ ਹਸਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
ਪਰਛਾਵੇਂ ਕੋਲੋਂ ਕਦੇ ਕਦੇ ਤਾਂ ਬੰਦਾ ਡਰ ਜਾਏ।
ਅਸਲੀ ਅਤੇ ਸਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
ਦੁਖੀ ਨਾ ਕਰਨਾ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਐ ਇਨਸਾਨਾਂ।
ਝਿੜਕਿਆਂ ਅਤੇ ਵਰਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
ਕਿਸੇ ਗਰੀਬ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਫਰਜ ਹੈ ਬਣਦਾ।
ਡੇਗਿਆਂ ਅਤੇ ਉਠਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ।
ਕੋਈ ਗਲਤ ਰਾਹੇ ਪੈਂਦੈ ਤਾਂ ਬਚਾ ਲੋ ਉਸਨੂੰ।
ਕੁਰਾਹੋਂ ਰਾਹੇ ਪਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
ਯਾਰ ਮਾਰ ਨਾ ਕਰੀਏ ਕਦੇ ਵੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਦੇ।
ਡਬੋਇਆਂ ਤੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਲਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
ਜਿੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਹਰ ਕੋਈ ਨਾਲ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਂਦਾ।
ਸੱਚੇ ਮਨੋਂ ਹਰਾਇਆਂ ਤੇ ਜਤਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥
'ਦੱਦਾਹੂਰੀਆਂ ਲਿਖ਼ਣ ਦਾ ਆਪਣਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਨਿਭਾਈ ਜਾ ਤੂੰ।
ਸਮਝਾਇਆਂ ਤੇ ਨਾ ਸਮਝਾਇਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਬਹੁਤ ਹੈ॥

ਜਸਵੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਦਾਹੂਰ
ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ।
ਮੋਬਾਈਲ : 94176-22046

06 April 2018